ప్ర‌సిద్ధ సాహిత్యాన్ని గుర్తు చేసే మ‌ల‌యాళీ సినిమా ‘ఆశ’!

మాకు ఇంటర్ ఫస్ట్ ఇయర్‌లో రుపర్ట్ బ్రూక్ రాసిన Lithuania అనే ఏకాంకిక నాటకం పాఠ్యాంశంగా ఉండేది. ఇరవై ఏళ్ల క్రితం చదివిన ఆ నాటకం ఇప్పటికీ గుర్తుండిపోయిందంటే.. అందులోని విస్మయకరమైన ముగింపు ఎలాంటిదో అర్థం చేసుకోవచ్చు.

ఒక అడవికి సమీపంలోని ప్రాంతంలో ఓ పేద కుటుంబం. ఇంట్లో దారుణమైన పరిస్థితులు. భార్యాభర్తలు, ఒక కూతురు, ఒక కొడుకు. అయితే, ఆ కూతురు మగవాడిలాంటి శారీరక బలంతో, అందవిహీనమైన రూపంతో ఉంటుంది. ఇంట్లోని పరిస్థితులను తట్టుకోలేక కొడుకు చిన్నప్పుడే ఇల్లు వదిలి పారిపోతాడు. ఆ తర్వాత వాడు ఏమయ్యాడో, ఎక్కడున్నాడో ఆలోచించే తీరిక కూడా ఆ తల్లిదండ్రులకు ఉండదు.

ఏళ్లు గడుస్తాయి.

ఒకరోజు ఆ ప్రాంతానికి ఓ యువకుడు వస్తాడు. రాత్రికి తమ ఇంట్లో ఆశ్రయం ఇస్తే కొంత డబ్బు చెల్లిస్తానని ఆ కుటుంబాన్ని అడుగుతాడు. పేదరికంలో ఉన్న ఆ కుటుంబం అందుకు అంగీకరిస్తుంది.

రాత్రి భోజనం తర్వాత ఆ యువకుడు వారితో మాట కలుపుతాడు. వారి కుటుంబ పరిస్థితుల గురించి తెలుసుకుంటాడు. తమ కొడుకు చిన్నప్పుడే ఇల్లు వదిలి వెళ్లిపోయాడని వారు చెబుతారు.

అతడి గురించి వివరాలు అడుగుతారు. మాటల మధ్యలో ఆ యువకుడి దగ్గర బాగా డబ్బు ఉందని వారికి అర్థమవుతుంది. అతడి లగేజీలో కూడా డబ్బు ఉండవచ్చని ఆశపడతారు.

ఆ రాత్రి అంతా నిద్రలోకి జారుకున్నాక.. డబ్బు కోసం ఆ దంపతులు, వారి కూతురు కలిసి ఆ యువకుడిని హత్య చేస్తారు. కూతురిలోని శారీరక బలాన్ని ఉపయోగించి అతడి గొంతు నులిమి చంపేస్తారు.

చనిపోయే ముందు ఆ యువకుడు ఏదో చెప్పాలని తీవ్రంగా ప్రయత్నిస్తాడు.

“నేను మీ కొడుకునే!”

కానీ, అప్పటికే జరగాల్సిన ఘోరం జరిగిపోయింది.

అంతే కథ!

ఇరవై ఏళ్ల క్రితం పాఠ్యపుస్తకంలో చదివిన కథ ఇది. ఇలాంటి ముగింపులున్న కథలను అంత తేలిగ్గా మర్చిపోలేం కదా!

మలయాళీ సినిమా ఆశ చూసిన తర్వాత నాకు మొదట గుర్తుకొచ్చింది ఆ క‌థే ! అయితే, ఆ కథకూ, ఈ సినిమాకూ కథాపరంగా ఎలాంటి సంబంధం లేదు. రెండింటి మధ్యా పోలిక ఉందని చెప్పడం లేదు.

కానీ, ప్రేక్షకుడి మనసుపై బలమైన ముద్ర వేయడంలో, చివరివరకూ ఉత్కంఠకు గురిచేయడంలో, కథ ముగిసిన తర్వాత కూడా ఆలోచింపజేయడంలో.. పై క‌థ‌ కలిగించిన అనుభూతిని ఆశ గుర్తుచేసింది.

ఒక మంచి కథకూ, ఒక గొప్ప సినిమాకూ ఉండాల్సిన లక్షణం ఇదే కదా!

ఆశ కథలోని ప్రధాన పాత్రధారి పేరు ఆశ. భర్తను కోల్పోయి జీవించే ఓ మహిళ. పిల్లల మీద అమితమైన ప్రేమ. ప్రతి విషయానికీ తీవ్రంగా స్పందించే స్వభావం. అనుమానాలు, అపోహలు, తన ఆలోచనలే సరైనవనే ధోరణి.. ఇవన్నీ కలిసి ఆమెను ఎలాంటి నిర్ణయాల వైపు నడిపిస్తాయి? ఆ నిర్ణయాల పర్యవసానాలు ఎంత భయంకరంగా ఉంటాయి?

ఇదే ఈ సినిమా ప్రధాన ఇతివృత్తం. దాదాపు రెండు గంటల నిడివి ఉన్న ఈ సినిమాలో ట్విస్టులకు కొదవ లేదు. ఒక్కో పరిణామం ప్రేక్షకుడిలో కొత్త అనుమానాన్ని రేకెత్తిస్తుంది. మనం ఒక అంచనాకు వస్తే, కథ మరో మలుపు తిరుగుతుంది. ముఖ్యంగా క్లైమాక్స్.. ఒళ్లు గగుర్పొడిచేలా ఉంటుంది.

అయితే, ఈ సినిమాను కేవలం ట్విస్టులతో నిండిన థ్రిల్లర్‌గా మాత్రమే చూడలేం. మన సమాజంలో చాలామంది ఎదుర్కొంటున్న ఒక తీవ్రమైన సమస్యను కూడా ఇది పరోక్షంగా స్పృశిస్తుంది.

మన సమాజంలో గుర్తించని మానసిక సమస్యలు! మానసిక ఆరోగ్యం గురించి మాట్లాడటానికి ఇప్పటికీ చాలామంది వెనుకాడతారు. మానసిక సమస్యలున్నవారిని అర్థం చేసుకోవడం, వారికి సరైన చికిత్స అందించడం కంటే.. వారిని చిన్నచూపు చూడటం, వారి ప్రవర్తనను వింతగా భావించడం ఎక్కువగా కనిపిస్తుంది.

ఒక వ్యక్తి ప్రవర్తనలో అసాధారణమైన మార్పులు కనిపిస్తున్నా.. వాటి వెనుక కారణాలను తెలుసుకోవడానికి ప్రయత్నించకుండా, ‘అంతా మామూలే’ అని కొట్టిపారేస్తుంటాం. కొన్నిసార్లు వారి ప్రవర్తనను మొండితనంగానో, స్వభావంగానో, కుటుంబ సమస్యగానో భావిస్తాం. కానీ, ఆ ప్రవర్తన వెనుక మానసిక ఆరోగ్యానికి సంబంధించిన సమస్య ఉండవచ్చనే విషయాన్ని గుర్తించం.

ముఖ్యంగా పిల్లలు చదువుల కోసం, ఉద్యోగాల కోసం దూర ప్రాంతాలకు వెళ్లిపోతే.. ఇళ్ల దగ్గర ఒంటరిగా మిగిలిపోయే తల్లిదండ్రులు, భార్యాభర్తలు ఎదుర్కొనే ఒంటరితనం గురించి మనం ఎంత ఆలోచిస్తున్నాం? కుటుంబ సభ్యులతో సాన్నిహిత్యం తగ్గిపోవడం, మాట్లాడుకునే మనుషులు లేకపోవడం, నిరంతరం ఒంటరిగా ఉండటం.. కొందరిపై తీవ్ర ప్రభావాన్ని చూపవచ్చు.

అయితే, ఒంటరితనంలో ఉన్న ప్రతి ఒక్కరూ మానసిక సమస్యలకు గురవుతారని కాదు. మానసిక సమస్యలున్న ప్రతి ఒక్కరూ హింసాత్మకంగా ప్రవర్తిస్తారని అంతకన్నా కాదు. ఈ రెండింటినీ ఒకే గాటన కట్టడం సరికాదు.

కానీ, బయటికి అంతా మామూలుగానే కనిపిస్తూ.. లోపల తీవ్రమైన సంఘర్షణను ఎదుర్కొంటున్న మనుషులు మన చుట్టూ ఉండవచ్చనే విషయాన్ని మాత్రం విస్మరించలేం.

ఆశ కథలోని పరిణామాలను చూస్తున్నప్పుడు ఈ కోణం కూడా గుర్తుకొస్తుంది. ఒక మనిషి ఆలోచనలు, అనుమానాలు, భావోద్వేగాలు అదుపు తప్పితే.. వాటి ప్రభావం అతడితో పాటు చుట్టూ ఉన్నవారిపై కూడా ఎంత తీవ్రంగా ఉండవచ్చో ఈ సినిమా చూపిస్తుంది.

ఇదంతా సినిమాలో నేరుగా ఇచ్చిన సందేశం కాకపోవచ్చు. కానీ, కథను చూసిన తర్వాత ప్రేక్షకుడిగా మనలో కలిగే ఆలోచన మాత్రం ఇదే!

ఈ సినిమాలో నటీనటుల ప్రతిభ గురించి ప్రత్యేకంగా చెప్పుకోవాలి. టైటిల్ రోల్‌లో నటించిన ఊర్వశి గురించి ఎంత చెప్పినా తక్కువే! ఆమె పాత్రపై ప్రేక్షకుడికి విపరీతమైన కోపం వస్తుంది. ఆమె ప్రవర్తనను చూసి అసహనం కలుగుతుంది.

కొన్ని సందర్భాల్లో ఆమెను భరించడం కూడా కష్టమనిపిస్తుంది. ఒక నటి తన పాత్రను ఇంత బలంగా ప్రేక్షకుడి మనసులోకి తీసుకెళ్లగలిగిందంటే.. అది ఆమె నటనకు నిదర్శనం!

ఆశ పాత్రలోని సంక్లిష్టతను, భావోద్వేగాలను, అసహనాన్ని, అనుమానాలను ఊర్వశి అద్భుతంగా పలికించింది. పాత్ర నచ్చకపోవచ్చు.. కానీ, ఆ పాత్రలో ఆమె నటనను మెచ్చుకోకుండా ఉండలేం.

మరో ప్రధాన పాత్రలో కనిపించిన జోజూ జార్జ్ కూడా తనదైన నటనతో ఆకట్టుకుంటాడు. అత‌డి నటనలోని సహజత్వం, పాత్రకు అవసరమైన తీవ్రత.. ఈ సినిమాకు మరింత బలాన్ని చేకూర్చాయి. అత‌డి ప్రతిభకు ఇదొక మరో మంచి ఉదాహరణ.

పరిమిత బడ్జెట్‌తోనూ ప్రేక్షకుడిని కుర్చీకి కట్టిపడేసే సినిమాలను రూపొందించడంలో మలయాళీ సినిమా పరిశ్రమకు ప్రత్యేకమైన నైపుణ్యం ఉంది.

భారీ సెట్లు, విపరీతమైన హంగులు, వందల కోట్ల బడ్జెట్లు లేకుండానే.. మనుషుల జీవితాల నుంచి, వారి ప్రవర్తన నుంచి, సమాజంలోని సంక్లిష్టతల నుంచి అద్భుతమైన కథలను సృష్టించవచ్చని మలయాళీ సినిమాలు పదేపదే నిరూపిస్తున్నాయి.

కథలు ఎక్కడి నుంచో పుట్టుకురావు. మనుషులను పరిశీలిస్తే కథలు కనిపిస్తాయి. సమాజాన్ని అర్థం చేసుకుంటే కథాంశాలు దొరుకుతాయి. సాహిత్యాన్ని చదివితే మనుషుల మనస్తత్వాల్లోకి తొంగిచూసే అవకాశం లభిస్తుంది.

మన చుట్టూ జరుగుతున్న సంఘటనలను నిశితంగా గమనిస్తే.. తెరపై చెప్పదగిన కథలు ఎన్నో కనిపిస్తాయి. అక్కడి చిత్రనిర్మాతలు సాధారణ మనుషుల జీవితాల్లోని అసాధారణమైన సంఘర్షణలను కథలుగా మలుస్తున్నారు.

అందుకే, చిన్న కథాంశం కూడా బలమైన స్క్రీన్‌ప్లేతో ప్రేక్షకుడిని కదిలించగలుగుతోంది. ఆశ కూడా అలాంటి సినిమానే!

-జీవ‌న్ రెడ్డి. బి